ଆମ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନରେ ଆମେ ଅନେକ ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିର ସାମ୍ନା କରୁ, ଯେଉଁଠାରେ ଆଇନଗତ ଜ୍ଞାନର ଅଭାବ ଯୋଗୁଁ ଆମେ ସମସ୍ୟାରେ ପଡ଼ିଥାଉ କିମ୍ବା ଆମର ଅଧିକାରରୁ ବଞ୍ଚିତ ହୋଇଥାଉ। ଆଇନ କେବଳ କୋର୍ଟ କଚେରୀର ବିଷୟ ନୁହେଁ, ଏହା ଆମ ଜୀବନର ପ୍ରତ୍ୟେକଟି ପଦକ୍ଷେପରେ ଜଡ଼ିତ। ଆପଣଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଲିଗାଲ୍ ବ୍ଲଗ୍
OdiaLaw.in ଏବଂ "
ଆମ ଆଇନ ଆମ ଅଧିକାର" ପେଜ୍ର ମୂଳ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଆପଣଙ୍କୁ ସଚେତନ କରାଇବା।
ଆଜିର ଏହି ବିସ୍ତୃତ ଆର୍ଟିକିଲ୍ରେ ଆମେ ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖି ୫୦ଟି ଏଭଳି ଜରୁରୀ ଆଇନ ଓଡ଼ିଆରେ ଆଲୋଚନା କରିବା, ଯାହା ଆପଣଙ୍କ ଜୀବନର ୫୦ଟି ବାସ୍ତବ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ କରିପାରିବ
ଭାଗ ୧: ପୋଲିସ୍ ଏବଂ ଗିରଫଦାରୀ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅଧିକାର
୧. FIR ରୁଜୁ କରିବା: ଯଦି ଆପଣ କୌଣସି ସଂଘେୟ ଅପରାଧର (Cognizable Offense) ସୂଚନା ଦିଅନ୍ତି, ତେବେ ପୋଲିସ୍ FIR ରୁଜୁ କରିବା ପାଇଁ ବାଧ୍ୟ। ଯଦି ଥାନା ଅଧିକାରୀ ମନା କରନ୍ତି, ଆପଣ SP ଙ୍କୁ ଅଭିଯୋଗ କରିପାରିବେ (CrPC ଧାରା ୧୫୪)।
୨. ମହିଳାଙ୍କ ଗିରଫଦାରୀ ନିୟମ: ମହିଳାମାନଙ୍କୁ କେବଳ ଜଣେ ମହିଳା ପୋଲିସ୍ କର୍ମଚାରୀ ହିଁ ଗିରଫ କରିପାରିବେ। ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତ ପରେ ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ପୂର୍ବରୁ କୌଣସି ମହିଳାଙ୍କୁ ବିନା ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ ଅନୁମତିରେ ଗିରଫ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।
୩. ୨୪ ଘଣ୍ଟା ନିୟମ: ଗିରଫ ହେବାର ୨୪ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ପୋଲିସ୍ ଅଭିଯୋଗକାରୀଙ୍କୁ ନିକଟସ୍ଥ ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ହାଜର କରିବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ (Constitution Article 22)।
୪. ଗିରଫଦାରୀର କାରଣ: ଗିରଫ କରିବା ସମୟରେ ପୋଲିସ୍ ଆପଣଙ୍କୁ ଗିରଫର କାରଣ ଜଣାଇବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ।
୫. ଓକିଲ ଭେଟିବାର ଅଧିକାର: ଗିରଫ ହେବା ପରେ ଆପଣଙ୍କୁ ପଚରାଉଚରା ସମୟରେ ନିଜ ଓକିଲଙ୍କ ସହ କଥା ହେବାର ଅଧିକାର ଅଛି।
୬. ସର୍ଚ୍ଚ ୱାରେଣ୍ଟ: ପୋଲିସ୍ ବିନା ୱାରେଣ୍ଟରେ ଆପଣଙ୍କ ଘରେ ପଶି ସର୍ଚ୍ଚ କରିପାରିବ ନାହିଁ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହା କୌଣସି ଜରୁରୀ ସଂଘେୟ ଅପରାଧର ମାମଲା ନୁହେଁ।
୭. ମେଡିକାଲ୍ ଯାଞ୍ଚ: ଗିରଫ ହେବା ପରେ ପ୍ରତି ୪୮ ଘଣ୍ଟାରେ ଥରେ ଅଭିଯୁକ୍ତଙ୍କର ମେଡିକାଲ୍ ଯାଞ୍ଚ କରିବା ପୋଲିସର ଦାୟିତ୍ୱ।
୮. Arrest Memo: ଗିରଫ ସମୟରେ ପୋଲିସ୍ ଏକ "Arrest Memo" ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ୍, ଯେଉଁଥିରେ ଗିରଫର ସମୟ, ତାରିଖ ଏବଂ ଜଣେ ସାକ୍ଷୀଙ୍କ ସ୍ଵାକ୍ଷର ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ।
୯. ଶାରୀରିକ ନିର୍ଯାତନା ବେଆଇନ: ଥାନା ହାଜତରେ ପୋଲିସ୍ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଶାରୀରିକ ନିର୍ଯାତନା ବା ଥାର୍ଡ-ଡିଗ୍ରୀ ଦେଇପାରିବ ନାହିଁ।
ଭାଗ ୨: ଟ୍ରାଫିକ୍ ନିୟମ ଏବଂ ସଡ଼କ ସୁରକ୍ଷା
୧୦. ମଦ୍ୟପାନ କରି ଗାଡ଼ି ଚଲାଇବା: ଯଦି ଆପଣଙ୍କ ଶରୀରରେ ୧୦୦ ମି.ଲି. ରକ୍ତରେ ୩୦ ମି.ଗ୍ରା. ରୁ ଅଧିକ ଆଲକୋହଲ୍ ମିଳେ, ତେବେ ପୋଲିସ୍ ବିନା ୱାରେଣ୍ଟରେ ଆପଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରିପାରିବେ।
୧୧. ହେଲମେଟ୍ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ: ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଚଲାଇବା ସମୟରେ ଚାଳକ ଏବଂ ପଛରେ ବସିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଉଭୟଙ୍କ ପାଇଁ ISI ମାର୍କ ହେଲମେଟ୍ ପିନ୍ଧିବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ।
୧୨. ସିଟ୍ବେଲ୍ଟ: ଚାରିଚକିଆ ଗାଡ଼ିରେ ବସିଥିବା ସମୟରେ ଆଗ ସିଟ୍ରେ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସିଟ୍ବେଲ୍ଟ ପିନ୍ଧିବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ।
୧୩. ଗୋଟିଏ ଅପରାଧ, ଗୋଟିଏ ଚାଲାଣ: ଗୋଟିଏ ଦିନରେ ଗୋଟିଏ ଅପରାଧ ପାଇଁ ଆପଣଙ୍କୁ କେବଳ ଥରେ ଚାଲାଣ କଟାଯାଇପାରିବ।
୧୪. ଚାଲାଣ କାଟିବାର କ୍ଷମତା: କେବଳ AS.I. (Assistant Sub-Inspector) କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ଠାରୁ ଉଚ୍ଚ ପଦବୀର ଟ୍ରାଫିକ୍ ପୋଲିସ୍ ହିଁ ଆପଣଙ୍କର ଚାଲାଣ କାଟିପାରିବେ।
୧୫. ଗାଡ଼ିରୁ ଚାବି କାଢ଼ିବା ବେଆଇନ: ଟ୍ରାଫିକ୍ ପୋଲିସ୍ ଆପଣଙ୍କ ଚଳନ୍ତା ଗାଡ଼ିରୁ ଚାବି କାଢ଼ିପାରିବେ ନାହିଁ, ଏହା ବେଆଇନ।
୧୬. ପାର୍କିଂ ନିୟମ: "No Parking" ଜୋନ୍ରେ ଗାଡ଼ି ପାର୍କ କଲେ ଆପଣଙ୍କ ଗାଡ଼ିକୁ ଟୋଇଂ (Towing) କରାଯାଇପାରିବ।
୧୭. ଜରୁରୀ କାଗଜପତ୍ର: ଗାଡ଼ି ଚଲାଇବା ସମୟରେ ଡ୍ରାଇଭିଂ ଲାଇସେନ୍ସ, RC Book, Insurance ଏବଂ Pollution Certificate ର ଅରିଜିନାଲ୍ କିମ୍ବା ଡିଜିଟାଲ୍ କପି (DigiLocker) ପାଖରେ ରଖିବା ଜରୁରୀ।
୧୮. ନାବାଳକ ଗାଡ଼ି ଚଲାଇବା: ଯଦି କୌଣସି ନାବାଳକ ଗାଡ଼ି ଚଲାଇ ଦୁର୍ଘଟଣା ଘଟାନ୍ତି, ତେବେ ଗାଡ଼ିର ମାଲିକ କିମ୍ବା ନାବାଳକଙ୍କ ବାପା/ମା’ଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡିତ କରାଯିବ।
୧୯. ଆମ୍ବୁଲାନ୍ସ ପାଇଁ ରାସ୍ତା: ଆମ୍ବୁଲାନ୍ସ କିମ୍ବା ଫାୟାର ବିଗ୍ରେଡ୍ ଗାଡ଼ିକୁ ରାସ୍ତା ନଦେଲେ କଠୋର ଜରିମାନା ହେବ।
ଭାଗ ୩: ମହିଳା ଏବଂ ପରିବାରର ଅଧିକାର
୨୦. ଘରୋଇ ହିଂସାରୁ ସୁରକ୍ଷା: Domestic Violence Act ୨୦୦୫ ଅନୁସାରେ, ମହିଳାମାନେ ଘରୋଇ ଶାରୀରିକ, ମାନସିକ ବା ଆର୍ଥିକ ନିର୍ଯାତନା ବିରୋଧରେ କୋର୍ଟରୁ ସୁରକ୍ଷା ପାଇପାରିବେ।
୨୧. ପୈତୃକ ସମ୍ପତ୍ତିରେ ଝିଅଙ୍କ ଅଧିକାର: ୨୦୦୫ ସଂଶୋଧନ ପରେ, ପୈତୃକ ସମ୍ପତ୍ତିରେ ପୁଅମାନଙ୍କ ଭଳି ଝିଅମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ ଅଧିକାର ରହିଛି।
୨୨. ଯୌତୁକ ନିଷେଧ: ଯୌତୁକ ଦେବା କିମ୍ବା ନେବା ଉଭୟ ଅପରାଧ (Dowry Prohibition Act ୧୯୬୧)।
୨୩. ମେଣ୍ଟେନାନ୍ସ (ଭରଣପୋଷଣ): ଛାଡ଼ପତ୍ର ପରେ କିମ୍ବା ପରିତ୍ୟକ୍ତ ହେଲେ, ସ୍ତ୍ରୀ, ପିଲା ଏବଂ ପିତାମାତା ନିଜ ଭରଣପୋଷଣ ପାଇଁ କୋର୍ଟରେ ଆବେଦନ କରିପାରିବେ (CrPC ଧାରା ୧୨୫)।
୨୪. ମାତୃତ୍ୱ ଅବକାଶ (Maternity Leave): ଚାକିରି କରୁଥିବା ଗର୍ଭବତୀ ମହିଳାମାନେ ୨୬ ସପ୍ତାହ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦରମା ସହିତ ଅବକାଶ ପାଇବା ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ (Maternity Benefit Act ୧୯୬୧)।
୨୫. କର୍ମକ୍ଷେତ୍ରରେ ଯୌନ ନିର୍ଯାତନା: 'POSH Act ୨୦୧୩' ଅନୁସାରେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଫିସ୍ରେ ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ଯୌନ ନିର୍ଯାତନାରୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ପାଇଁ ଏକ "Internal Complaints Committee" ରହିବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ।
୨୬. ପାଳିତ ପିଲାଙ୍କ ଅଧିକାର: ଆଇନଗତ ଭାବେ ପୋଷ୍ୟ ସନ୍ତାନ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିବା ପିଲାମାନଙ୍କର, ନିଜର ବାପାମା’ଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତିରେ ସମାନ ଅଧିକାର ରହିଛି।
୨୭. କୁନି ପିଲାଙ୍କ ହେପାଜତ: ୫ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ବୟସର ପିଲାଙ୍କୁ ସାଧାରଣତଃ ମା’ଙ୍କ ପାଖରେ ରଖିବା ପାଇଁ କୋର୍ଟ ଅନୁମତି ଦିଅନ୍ତି।
୨୮. ବାଲ୍ୟ ବିବାହ ନିଷେଧ: ପୁଅଙ୍କ ବୟସ ୨୧ ଏବଂ ଝିଅଙ୍କ ବୟସ ୧୮ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ହେଲେ ବାଲ୍ୟ ବିବାହ ବେଆଇନ।
ଭାଗ ୪: ଗ୍ରାହକ ଅଧିକାର ଏବଂ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍
୨୯. MRP ରୁ ଅଧିକ ଦାମ୍ ବେଆଇନ: କୌଣସି ଦୋକାନୀ MRP (Maximum Retail Price) ରୁ ଅଧିକ ଟଙ୍କା ଗ୍ରାହକଙ୍କ ଠାରୁ ନେଇପାରିବେ ନାହିଁ।
୩୦. ବିଲ୍ ମାଗିବା ଆପଣଙ୍କ ଅଧିକାର: କୌଣସି ଜିନିଷ କିଣିବା ସମୟରେ ତାର ପକ୍କା ବିଲ୍ ମାଗିବା ଆପଣଙ୍କର ଅଧିକାର। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଜିନିଷ ଖରାପ ହେଲେ ଆପଣ କୋର୍ଟ ଯାଇପାରିବେ।
୩୧. ଗ୍ରାହକ ଅଦାଲତ (Consumer Court): ଯଦି ଦୋକାନୀ ଖରାପ ଜିନିଷ ଦେଇଛନ୍ତି ବା ସେବା ଦେବାରେ ଅବହେଳା କରିଛନ୍ତି, ଆପଣ କଞ୍ଜୁମର କୋର୍ଟରେ ଅଭିଯୋଗ କରିପାରିବେ।
୩୨. ମାଗଣା ପାଣି ଏବଂ ୱାଶ୍ରୁମ୍: ଯେକୌଣସି ହୋଟେଲ୍ ବା ରେସ୍ତୋରାଁକୁ ଯାଇ ଆପଣ ମାଗଣାରେ ପାଣି ପିଇପାରିବେ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ୱାଶ୍ରୁମ୍ ବ୍ୟହାର କରିପାରିବେ।
୩୩. ଟଙ୍କା ଫେରସ୍ତ ନିୟମ: ଖରାପ ଜିନିଷ ମିଳିଲେ ଦୋକାନୀ ତାହାକୁ ବଦଳାଇବା କିମ୍ବା ଟଙ୍କା ଫେରସ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ବାଧ୍ୟ।
୩୪. ବ୍ୟାଙ୍କ୍ ଲୋନ୍: ଯଦି ଆପଣ ଲୋନ୍ ସୁଝିପାରୁନାହାନ୍ତି, ବ୍ୟାଙ୍କ୍ ର ରିକଭରି ଏଜେଣ୍ଟମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ନିର୍ଯାତନା ଦେଇପାରିବେ ନାହିଁ କିମ୍ବା ଅସଭ୍ୟ ବ୍ୟବହାର କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
୩୫. ଜିରୋ ବାଲାନ୍ସ ଆକାଉଣ୍ଟ: 'ଜନଧନ ଯୋଜନା' ଅନୁସାରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକଙ୍କୁ ଜିରୋ ବାଲାନ୍ସ ବ୍ୟାଙ୍କ୍ ଆକାଉଣ୍ଟ ଖୋଲିବାର ଅଧିକାର ଅଛି।
୩୬. ଏଟିଏମ୍ ଦୁର୍ଘଟଣା ବୀମା: ଯଦି ଆପଣଙ୍କର ଏଟିଏମ୍ କାର୍ଡ ଅଛି, ତେବେ ଆପଣଙ୍କୁ ବ୍ୟାଙ୍କ୍ ପକ୍ଷରୁ ମାଗଣାରେ ଦୁର୍ଘଟଣା ବୀମା (Accidental Insurance) ମିଳିଥାଏ।
୩୭. ଜାଲିଆତି କାର୍ଡ୍ କାରବାର: ଯଦି ଆପଣଙ୍କ ବ୍ୟାଙ୍କ୍ ଆକାଉଣ୍ଟରୁ ଜାଲିଆତି କରି ଟଙ୍କା କଟାଯାଏ, ଆପଣ ୩ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟାଙ୍କ୍କୁ ଜଣାଇଲେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଟଙ୍କା ଫେରସ୍ତ ପାଇପାରିବେ।
ଭାଗ ୫: ଜମିଜମା ଏବଂ ସମ୍ପତ୍ତି
୩୮. ଜମିର ଦଲିଲ୍: ଜମି କିଣିବା ସମୟରେ ତାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସର୍ଚ୍ଚ ରିପୋର୍ଟ (Search Report) ଏବଂ ଦଲିଲ୍ ଯାଞ୍ଚ କରିବା ନିହାତି ଜରୁରୀ।
୩୯. ପୋଜେସନ୍ (Occupation): ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ୧୨ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି କୌଣସି ଜମିରେ ବସବାସ କରୁଛନ୍ତି ଏବଂ ତାର ମାଲିକ କେବେ ବିରୋଧ କରିନାହାନ୍ତି, ତେବେ ତାହା Adverse Possession ଆଇନ ଅନୁସାରେ ତାଙ୍କର ହୋଇପାରେ।
୪୦. ଉଇଲ୍ (Will): ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜ ଅର୍ଜିତ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ଯାହାକୁ ଚାହିଁବେ 'ଉଇଲ୍' କରି ଦେଇପାରିବେ। ପିଲାମାନେ ଏହା ଉପରେ ଦାବି କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
୪୧. ନାବାଳକର ସମ୍ପତ୍ତି: ନାବାଳକଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ତାଙ୍କର ଗାର୍ଡିଏନ୍ (Guardian) ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ଙ୍କ ବିନା ଅନୁମତିରେ ବିକ୍ରି କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
୪୨. ଜମି ମ୍ୟୁଟେସନ୍ (Mutation): ଜମି କିଣିବା ପରେ କେବଳ ରେଜିଷ୍ଟ୍ରେସନ୍ କଲେ ହେବ ନାହିଁ, ତହସିଲ୍ ଅଫିସ୍ରେ ଯାଇ ମ୍ୟୁଟେସନ୍ (Mutation) କରାଇବା ଜରୁରୀ।
୪୩. ରାସ୍ତା ଅଧିକାର (Easementary Rights): ଯଦି ଆପଣଙ୍କର ଜମିକୁ ଯିବା ପାଇଁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ରାସ୍ତା ନାହିଁ, ତେବେ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ଅନ୍ୟ ଜମି ଉପର ଦେଇ ଆପଣଙ୍କୁ ରାସ୍ତାର ଅଧିକାର ମିଳିପାରିବ।
ଭାଗ ୬: ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜରୁରୀ ସାଧାରଣ ଆଇନ
୪୪. ସୂଚନା ଅଧିକାର (RTI): 'RTI Act ୨୦୦୫' ଅନୁସାରେ, ଆପଣ ଯେକୌଣସି ସରକାରୀ ଯୋଜନା ବା ବିଭାଗ ବିଷୟରେ ସୂଚନା ମାଗିପାରିବେ। ପୋଲିସ୍ ଚାର୍ଜସିଟ୍ ମଧ୍ୟ RTI ରେ ମିଳିପାରିବ।
୪୫. ଶିକ୍ଷା ଅଧିକାର (RTE): ୬ ରୁ ୧୪ ବର୍ଷର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପିଲାଙ୍କୁ ମାଗଣା ଏବଂ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷା ପାଇବାର ଅଧିକାର ଅଛି (Constitution Article 21A)।
୪୬. ଗିଫ୍ଟ ଟ୍ୟାକ୍ସ: ଯଦି ଆପଣ କୌଣସି ବିବାହ ବା ଉତ୍ସବରେ ଗିଫ୍ଟ ପାଉଛନ୍ତି, ତେବେ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସୀମା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହା ଉପରେ ଗିଫ୍ଟ ଟ୍ୟାକ୍ସ ଲାଗୁ ହୁଏନାହିଁ।
୪୭. ପତ୍ନୀଙ୍କ ଗହଣା (ସ୍ତ୍ରୀଧନ): ବିବାହ ସମୟରେ ମିଳିଥିବା ସବୁ ଗହଣା ଏବଂ ଗିଫ୍ଟ କେବଳ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କର (ସ୍ତ୍ରୀଧନ), ଶାଶୁଘର ଲୋକଙ୍କର ଏହା ଉପରେ କୌଣସି ଅଧିକାର ନାହିଁ।
୪୮. ମାଗଣା ଆଇନଗତ ସହାୟତା (Legal Aid): ଯଦି ଆପଣଙ୍କର ଓକିଲ ନିଯୁକ୍ତି କରିବା ପାଇଁ ପଇସା ନାହିଁ, ତେବେ ସରକାର ଆପଣଙ୍କୁ ମାଗଣାରେ ଓକିଲ ଯୋଗାଇ ଦେବେ (Legal Services Authorities Act ୧୯୮୭)।
୪୯.permanente। କଏଦୀଙ୍କ ଅଧିକାର: ଜେଲ୍ରେ ଥିବା କଏଦୀମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ମାନବିକ ଅଧିକାର ମିଳିବା ଉଚିତ୍। ସେମାନଙ୍କୁ ପରିବାର ଲୋକଙ୍କୁ ଭେଟିବା ଏବଂ ଓକିଲ ଭେଟିବାର ଅଧିକାର ଅଛି।
୫୦. ଆତ୍ମରକ୍ଷା ଅଧିକାର (Private Defense): ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଆପଣଙ୍କୁ ମାରିବା ପାଇଁ ଆକ୍ରମଣ କରନ୍ତି, ତେବେ ନିଜ ଜୀବନ ବଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ଆପଣ ଆତ୍ମରକ୍ଷାରେ ପାଲଟା ଆକ୍ରମଣ କରିପାରିବେ (IPC ଧାରା ୯୬)।
ଉପସଂହାର:
ଆଜିର ଏହି ଆର୍ଟିକିଲ୍ରେ ଆମେ ଆଲୋଚନା କରିଥିବା ୫୦ଟି ଆଇନ ଆପଣଙ୍କ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନର ୫୦ଟି ବାସ୍ତବ ସମସ୍ୟାର ସରଳ ସମାଧାନ କରିବ। ଆଇନ ଶିଖିବା ଏକ ନିରନ୍ତର ପ୍ରକ୍ରିୟା। ଓଡ଼ିଶାରେ ଏଭଳି ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଇନ ଏବଂ ନିୟମ ବିଷୟରେ ଓଡ଼ିଆରେ ଜାଣିବା ପାଇଁ ଆମ ୱେବସାଇଟ୍ OdiaLaw.in କୁ ସବୁବେଳେ ପଢ଼ନ୍ତୁ ଏବଂ ଆମ ଫେସବୁକ୍ ପେଜ୍ "ଆମ ଆଇନ ଆମ ଅଧିକାର" କୁ ଲାଇକ୍ ଓ ଫଲୋ ନିଶ୍ଚୟ କରନ୍ତୁ।
